INEC Ta Sanya Ranar Fitar Da Jadawalin Zaben 2023

0
69

INEC Ta Sanya Ranar Fitar Da Jadawalin Zaben 2023

Daga Rabiu Ali Indabawa,

A ranar Laraba, Hukumar Zabe Mai Zaman Kanta ta Kasa (INEC), ta bayyana cewa za ta fitar da jadawalin babban zaben na 2023 a watan Nuwamba na 2021.

 

Shugaban INEC, Mahmood Yakubu, ne ya bayyana hakan a yayin sauraren ra’ayoyin jama’a sport da Dokar Hukumar Laifukan Zabe da aka(Kafa), wanda Sanata Abubakar Kyari ya dauki nauyi.

Yakubu, duk da haka, ya ce dole ne a sami haske da tabbaci sport da tsarin dokokin zabe don gudanar da babban zaben na 2023 kafin fitar da jadawalin.

Don haka, ya yi kira ga Majalisar Dokoki ta kasa da ta hanzarta aiki a kan dokar gyaran zabe a halin yanzu da ke gabanta.

Ya ce: “Ina so in sake nanata rokonmu ga Majalisar Dokoki ta kasa don gaggauta zartar da Dokar Hukumar Laifukan Zabe da kuma jiran sake duba Tsarin Shari’ar Zabe gaba daya.

“Muna da yakinin cewa Majalisar Dokoki ta kasa za ta kammala aiki a kan tsarin dokar da gaske.

“Hukumar ta himmatu da sanin tsarin doka da zai jagoranci gudanar da babban zaben na 2023.” Bisa ka’idar da hukumar ta kafa, za a gudanar da babban zaben na 2023 a ranar Asabar, 18 ga Fabrairu 2023 wanda yake daidai da shekara guda, watanni tara, makonni biyu da kwanaki shida daga yau.

“Muna fatan sakin jadawalin lokacin babban zabe nan da nan bayan zaben gwamnan Anambra da aka shirya gudanarwa a ranar 6 ga Nuwamba 2021.”

Don yin hakan, ya kamata a samu bayyananniya da tabbaci sport da tsarin dokokin zabe don gudanar da babban zaben

2023.

“Muna da yakinin cewa majalisar kasa za ta yi abin da ya kamata kuma da gaske za su yi hakan.”

Hukunci 60

 

Dangane da tuhumar wadanda suka aikata laifin, shugaban na INEC ya ce Hukumar, tun a lokacin babban zaben shekarar 2015, ta samu hukunci 60 daga cikin kararraki 124 da aka gabatar a kotu.

“Za mu so ganin karin masu laifi a gaban kotu ba kawai na masu kwace akwatin zabe da masu gurbata sakamakon zabe ba, amma mafi mahimmanci, shi ne masu daukar nauyinsu.

 

“Muna jiran ranar da za a gurfanar da masu daukar nauyin ayyukan damfara ciki har da shugabannin jam’iyyun siyasa da ‘yan takara. Ta yin hakan, mun yi imani cewa za mu aika da ma wani sako mafi girma.

Dokar

Kudirin na zuwa shekaru 13 bayan shawarar da Kwamitin Uwais na Adalci ya bayar. Tana neman kafa Hukumar Laifukan Zabe domin binciken laifukan zabe da na masu cin zarafin zabe a Nijeriya.

Tsarin adalci na yanzu sport da laifuffukan zabe na da rauni saboda INEC, wacce aka dora mata nauyin lura da yadda ake gudanar da zaben, ita ce hukumar da take yi wa wadanda suka aikata laifin laifi.

Ko ma dai yaya, ikon INEC na gurfanarwa yana aiki ne ta hanyar shawarar da kotun da ke sauraren karar zabe.

Shugaban kwamitin majalisar dattijai kan INEC, Sanata Kabiru Gaya, ya ce tsakanin zabukan 1999 zuwa 2019, kasar ta shaida karuwar rikice-rikicen zabe a duk fadin kasar.

Wannan karin, in ji shi, bai yi daidai da yawan shigar da kara da hukunce-hukuncen wadanda suka aikata laifin zaben ba.

Ya ce “Kudirin dokar ko shakka babu zai canza labarin yadda muke gudanar da zabenmu, tsarin da ake bi da yanayin yanayin yadda masu karya dokokin zabe a tsawon shekaru ba su yi kasa a gwiwa ba kuma ba a gurfanar da su yadda ya kamata.”

A halin yanzu, Ofishin Babban Mai Shari’a na Tarayya da Ministan Shari’a solar yi tir da wasu sassan kudirin.

Wani wakilin Ministan, Mista Abah Anthony, ya ce “Sashe na 6 da 7 na kudirin dokar da aka gabatar – Ayyuka, suna ba da shawara don ba Hukumar ikon gurfanar da laifukan zabe, da alama solar saba da sashe na 174 na Kundin Tsarin Mulki kan ikon Babban Lauyan Tarayya sport da duk tuhumar da ake yi wa jama’a. “Wannan bayyanannen shawarwarin zai iya zama kwafin iko.

“A mafi kyau, Dokar na iya ba da shawara don ikon gurfanar da laifukan zaben da za a samu ta hanyar Babban Lauyan Tarayya ko na Jiha, inda ya dace.”

 

What's On Your Mind?